آویشن شیرازی :

گیاه Zataria multiflora  گیاهی بوته ای  و دارای ساقه های متعدد ، نازک ، سخت و بسیار منشعب ، به ارتفاع 40  تا 80 سانتیمتر ، سبز متمایل به سفید و معطر است. برگ آن کوتاه دارای دمبرگ کوتاه ، مدور یا بیضی ، در قاعده مقطع تا تقریبا قلبی شکل  و در انتها مدور و نوکچه دار است. گلهای آن سفید و کوچک گویچه ای ، بسیار متراکم و واقع در گل آذین های باریک تسبیح مانند ، ساده و براکته ها پهن دراز است.

اندام دارویی :

برگ ها و گلهای گیاه ، اندام دارویی آن را تشکیلمی دهند.

پودر گیاه ، دارای رنگ سبز نقره ای با بوی معطر و طعم گس و تند است و دارای این ویژگی هاست : سلولهای اپیدرمی برگ حاوی روزنه هوایی آنموسیتیک ، تریکوم تک سلولی کوتاه خنجری ، سلولهای ترشحی احاطه شده توسط سلولهای پارانشیمی برگ ، سلولهای پارانشیم نردبانی همراه سیکاتریکس در ساقه و آوندهای چوبی مارپیچی و نردبانی .

دامنه انتشار :

انتشار عمومی این گیاه در ایران ، افغانستان و پاکستان است. در ایران ، اصفهان ، نجف آباد ، لرستان ، خوزستان ، فارس ، کرمان و... محل انتشار آویشن شیرازی است.

مواد متشکله :

سرشاخه هوایی آویشن شیرازی ، حداقل 6/0 درصد اسانس ، اسید چرب ، الئانولیک اسید ، بتاسیتوسترول و بتولین دارد. ترکیبات اصلی موجود در اسانس ایرانی ، کارواکرول و تیمول است.

آثار فارماکولوژیکی :

اثر ضد درد این گیاه روی موش سوری بررسی و مشخص شده است که بر روی دردهای مزمن موثر می باشد. تیمول و کارواکرول که اجزای اصلی اسانس را تشکیل می دهند ، دارای اثراتضد میکروبی خوبی هستند.

از جمله عصاره های تولیدی شرکت داروسازی ابن ماسویه ، عصاره مایع و خشک آویشن شیرازی می باشد.

منبع : فارماکوپه گیاهی ایران